مراقبت های بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت
پیوند استخوان فک یکی از روشهای درمانی برای آمادهسازی استخوان پیش از کاشت ایمپلنت است. زمانی که حجم یا تراکم استخوان فک به دلیل از دست دادن دندان، تحلیل استخوان، آسیب یا عوامل دیگر کاهش پیدا کرده باشد، ممکن است استخوان موجود برای قرارگیری پایدار ایمپلنت کافی نباشد. در این شرایط، جراح با استفاده از مواد مناسب، ناحیه موردنظر را تقویت میکند تا بستر مناسب برای ادامه درمان فراهم شود.
پس از انجام این جراحی، رعایت مراقبت های بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت اهمیت زیادی دارد. نحوه تغذیه، رعایت بهداشت دهان، مصرف صحیح داروهای تجویزشده و محافظت از محل جراحی میتواند در روند ترمیم و حفظ ناحیه پیوندشده مؤثر باشد. همچنین برخی فعالیتها و عادتها ممکن است به محل جراحی فشار وارد کنند و بهتر است در دوره بهبودی از آنها پرهیز شود.
در این مقاله از کلینیک دندانپزشکی تیدنتا در پاسداران تهران، مهمترین مراقبت های بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت را بررسی میکنیم؛ از روزهای ابتدایی پس از جراحی و تغذیه مناسب گرفته تا رعایت بهداشت دهان، کنترل درد و تورم و علائمی که نیاز به بررسی توسط دندانپزشک دارند.
فهرست مطالب
مهمترین مراقبت های بعد از پیوند استخوان فک در ایمپلنت
جدول زیر مهمترین نکاتی را که باید در دوره بهبودی و مراقبت بعد از جراحی پیوند استخوان رعایت شوند، بهصورت خلاصه نشان میدهد:
| مورد مراقبتی | توصیه مهم |
|---|---|
| محافظت از محل جراحی | از لمس کردن، فشار دادن یا دستکاری ناحیه پیوندشده خودداری کنید. |
| کنترل تورم | در روزهای ابتدایی، طبق دستور جراح از کمپرس سرد برای کاهش تورم استفاده کنید. |
| مصرف داروها | داروهای تجویزشده مانند مسکن یا آنتیبیوتیک را دقیقاً مطابق دستور پزشک مصرف کنید. |
| تغذیه | غذاهای نرم و مناسب انتخاب کنید و تا زمان بهبودی از مواد غذایی سفت، ترد و بسیار داغ دوری کنید. |
| نوشیدنیها | آب کافی بنوشید و تا حد امکان از نوشیدنیهای بسیار داغ، گازدار و الکلی پرهیز کنید. |
| بهداشت دهان | مسواک و شستوشوی دهان را با احتیاط و مطابق دستور جراح انجام دهید و به محل پیوند فشار وارد نکنید. |
| استفاده از نی | در روزهای ابتدایی از نوشیدن با نی و ایجاد مکش در دهان خودداری کنید. |
| فعالیت بدنی | فعالیتهای سنگین، ورزش شدید و بلند کردن اجسام سنگین را تا زمان تأیید پزشک محدود کنید. |
| دخانیات | از سیگار، قلیان و سایر محصولات دخانی در دوره ترمیم خودداری کنید. |
| مراجعه و پیگیری | ویزیتهای تعیینشده توسط جراح را انجام دهید تا روند ترمیم و وضعیت پیوند بررسی شود. |
| علائم هشدار | در صورت افزایش درد یا تورم، خونریزی غیرعادی، تب، ترشح یا باز شدن محل جراحی با پزشک تماس بگیرید. |
چرا مراقبت پس از پیوند استخوان در روند درمان اهمیت دارد؟
پیوند استخوان تنها به انجام موفقیتآمیز جراحی محدود نمیشود و دوره پس از عمل نیز بخش مهمی از مسیر درمان است. در این مرحله، محافظت از ناحیه پیوندشده و رعایت توصیههای جراح میتواند به حفظ شرایط مناسب برای ترمیم کمک کند. بیتوجهی به مراقبتهای لازم ممکن است باعث تحریک محل جراحی، افزایش التهاب یا ایجاد عوارضی شود که روند بهبودی را تحت تأثیر قرار میدهد.
رعایت نکاتی مانند انتخاب غذای مناسب، حفظ بهداشت دهان طبق دستور دندانپزشک، مصرف داروهای تجویزشده و خودداری از فعالیتهایی که به محل جراحی فشار وارد میکنند، از مهمترین بخشهای دوران نقاهت هستند. همچنین لازم است بیمار در این مدت از دستکاری ناحیه پیوند و انجام کارهایی که میتواند باعث آسیب به بافت ترمیمشونده شود، خودداری کند.
در واقع، مراقبت های بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت به ایجاد شرایط مناسب برای ترمیم استخوان و آماده شدن فک برای مراحل بعدی درمان کمک میکند. البته نوع پیوند، محل جراحی و شرایط هر بیمار متفاوت است؛ بنابراین دستورالعملهای جراح و دندانپزشک باید در اولویت قرار داشته باشد.
آدرس مطب: پاسداران، خ گل نبی، پلاک ۴۰(ساختمان الماس)،بلوک غربی، طبقه اول، واحد ۱۰۶
تماس: 02126700890
در روزهای اول بعد از پیوند استخوان چگونه از محل جراحی محافظت کنیم؟
چند روز نخست بعد از پیوند استخوان، دورهای است که محل جراحی به مراقبت و محافظت بیشتری نیاز دارد. در این مدت بهتر است از هر عاملی که میتواند باعث تحریک، فشار یا آسیب به ناحیه درمان شود دوری کنید و توصیههای جراح خود را با دقت دنبال کنید.
- کاهش تورم با کمپرس سرد
تورم خفیف بعد از پیوند استخوان میتواند طبیعی باشد. در ساعات ابتدایی، استفاده متناوب از کمپرس سرد روی قسمت بیرونی صورت میتواند به کنترل تورم و ناراحتی کمک کند. کمپرس را مستقیماً روی پوست قرار ندهید و هر بار برای مدت کوتاهی استفاده کنید.
- داروها را طبق دستور مصرف کنید
اگر جراح برای شما مسکن، آنتیبیوتیک یا داروی دیگری تجویز کرده است، داروها را دقیقاً مطابق دستور مصرف کنید. مقدار یا زمان مصرف دارو را بدون هماهنگی با پزشک تغییر ندهید و در صورت بروز عارضه غیرمعمول، موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
- به محل پیوند فشار وارد نکنید
در روزهای ابتدایی بعد از پیوند استخوان، محل جراحی نباید با زبان، انگشت یا وسایل دیگر لمس یا بررسی شود. همچنین جویدن غذا در همان ناحیه میتواند به بافتهای در حال ترمیم فشار وارد کند؛ بنابراین بهتر است تا زمان توصیهشده توسط جراح، از سمت دیگر دهان برای جویدن استفاده شود.
- فعالیت بدنی را موقتاً محدود کنید
ورزش شدید، بلند کردن اجسام سنگین و فعالیتهایی که فشار بدن را افزایش میدهند، ممکن است در روزهای نخست مناسب نباشند. زمان بازگشت به فعالیتهای معمول به نوع جراحی و وضعیت بیمار بستگی دارد و باید طبق نظر جراح تعیین شود.
- بهداشت دهان را با احتیاط ادامه دهید
بعد از پیوند استخوان رعایت بهداشت دهان اهمیت دارد، اما محل پیوند نباید در روزهای ابتدایی به شکل مستقیم تحریک شود. مسواک زدن سایر قسمتهای دهان را طبق دستور پزشک ادامه دهید و اگر دهانشویه یا محلول شستوشوی خاصی برایتان تجویز شده است، دقیقاً مطابق دستور استفاده کنید. از شستوشوی شدید، تف کردن محکم یا دستکاری محل جراحی خودداری کنید.
- از نی و مکیدن پرهیز کنید
ایجاد مکش در دهان میتواند به ناحیه جراحی فشار وارد کند. به همین دلیل بهتر است در دوره اولیه بهبود بعد از پیوند استخوان، از نوشیدن با نی و حرکاتی که نیاز به مکیدن دارند خودداری شود.
- هنگام استراحت سر را کمی بالاتر قرار دهید
در زمان خواب و استراحت بعد از پیوند استخوان، قرار دادن سر در وضعیت کمی بالاتر از بدن میتواند به کاهش احساس فشار و تورم کمک کند. همچنین بهتر است از خوابیدن روی سمت جراحیشده، بهخصوص در روزهای ابتدایی، خودداری کنید.
بعد از پیوند استخوان فک چه غذاهایی مناسبتر هستند؟
تغذیه در دوره نقاهت میتواند به تأمین مواد مغذی مورد نیاز بدن برای ترمیم بافتها کمک کند. از طرفی، در روزهای ابتدایی باید غذاهایی انتخاب شوند که جویدن آنها آسان باشد و تماس یا فشار کمتری با ناحیه جراحی ایجاد کنند. نوع غذا و زمان بازگشت به رژیم معمول، با توجه به شرایط جراحی و توصیه جراح تعیین میشود.
- غذاهای نرم را در روزهای ابتدایی انتخاب کنید
بعد از پیوند استخوان، غذاهای نرم و راحتالهضم مانند پوره، ماست، تخممرغ نرم، سوپ ولرم و غذاهای لهشده معمولاً انتخابهای مناسبتری هستند. غذا را با سمت مخالف محل جراحی بجوید و تا حد امکان از وارد کردن فشار مستقیم به ناحیه پیوند خودداری کنید.
- پروتئین را در رژیم غذایی خود قرار دهید
بدن برای ترمیم بافتهای آسیبدیده به پروتئین نیاز دارد. تخممرغ، لبنیات، ماهی و گوشت مرغ که بهخوبی پخته و نرم شدهاند، میتوانند بخشی از نیاز پروتئینی دوران نقاهت را تأمین کنند.
- مواد غذایی حاوی کلسیم و ویتامینهای ضروری مصرف کنید
کلسیم در سلامت استخوان اهمیت دارد و مواد غذایی مانند شیر، ماست و پنیر از منابع شناختهشده آن هستند. میوهها و سبزیجات نیز طیف متنوعی از ویتامینها و مواد مغذی را فراهم میکنند و میتوانند بخشی از یک رژیم متعادل در دوران بهبودی باشند.
- آب کافی بنوشید
تأمین مایعات بدن در دوره نقاهت اهمیت دارد. آب بهترین انتخاب برای نوشیدن است. با این حال، در روزهای ابتدایی از نوشیدن با نی خودداری کنید؛ زیرا ایجاد مکش در دهان ممکن است برای محل جراحی مناسب نباشد.
چه غذاهایی را موقتاً کنار بگذاریم؟
بعد از پیوند استخوان غذاهای بسیار داغ، سفت، خشک، ترد یا چسبناک میتوانند محل جراحی را تحریک کنند یا هنگام جویدن به آن فشار وارد کنند. همچنین بهتر است تا زمان بهبودی اولیه، مصرف غذاهای بسیار تند و خوراکیهای ریز و سختی که ممکن است در اطراف محل جراحی باقی بمانند، محدود شود.
در مجموع، هدف از رژیم غذایی پس از پیوند استخوان این است که بدن مواد مغذی کافی دریافت کند و همزمان محل جراحی تا حد امکان از فشار و تحریک محافظت شود. دستور غذایی جراح یا دندانپزشک شما، بهویژه در مورد محدودیتهای اختصاصی، اولویت دارد.
بعد از پیوند استخوان فک چه مایعاتی بنوشیم؟
تأمین آب کافی در دوره نقاهت بعد از پیوند استخوان اهمیت دارد، اما تنها مقدار مایعات مهم نیست؛ دمای نوشیدنی و نحوه مصرف آن نیز باید مورد توجه قرار گیرد. در روزهای ابتدایی بهتر است نوشیدنیهایی را انتخاب کنید که محل جراحی را تحریک نکنند و برای نوشیدن نیازی به ایجاد مکش نداشته باشند.
- آب را در اولویت قرار دهید
آب ساده میتواند انتخاب اصلی شما در دوران بهبودی باشد. در طول روز بهطور منظم آب بنوشید تا بدن دچار کمآبی نشود.
- نوشیدنیها را ولرم یا خنک مصرف کنید
در روزهای ابتدایی بعد از پیوند استخوان، نوشیدنیهای بسیار داغ میتوانند ناحیه جراحی را تحریک کنند. بهتر است مایعات را در دمای متعادل یا خنک مصرف کنید و از نوشیدنیهای داغ تا زمانی که جراح اجازه دهد، فاصله بگیرید.
- نوشیدنیهای اسیدی و گازدار را محدود کنید
نوشیدنیهای بسیار اسیدی یا گازدار ممکن است باعث تحریک بافتهای حساس دهان شوند. بهخصوص در روزهای ابتدایی، آب و نوشیدنیهای ساده انتخاب مناسبتری هستند.
- نوشیدن با نی را کنار بگذارید
بعد از پیوند استخوان برای نوشیدن مایعات از لیوان استفاده کنید. مکیدن از طریق نی باعث ایجاد فشار منفی در دهان میشود و میتواند برای محل جراحی مناسب نباشد.
- مصرف نوشیدنیهای شیرین و کافئیندار را کاهش دهید
نوشیدنیهای بسیار شیرین، نوشابهها و نوشیدنیهای انرژیزا انتخاب مناسبی برای دوره نقاهت نیستند. در مورد قهوه و چای نیز بهتر است محدودیتهای تعیینشده توسط جراح را رعایت کنید، بهخصوص اگر نوشیدنی داغ باشد.
نکته: دستورالعمل مصرف مایعات ممکن است با توجه به نوع پیوند استخوان و شرایط جراحی متفاوت باشد؛ بنابراین توصیههای جراح شما بر نکات عمومی این مقاله اولویت دارد.
بهداشت دهان و دندان بعد از پیوند استخوان چگونه باشد؟
تمیز نگه داشتن دهان بعد از پیوند استخوان اهمیت زیادی دارد، اما محل جراحی در روزهای ابتدایی بسیار حساس است و نباید مانند سایر قسمتهای دهان با آن رفتار شود. هدف این است که ضمن رعایت بهداشت، از وارد شدن فشار یا آسیب به بافت و ناحیه پیوندشده جلوگیری شود.
- مسواک را از محل جراحی دور نگه دارید
زمان شروع مسواک زدن در اطراف محل پیوند باید مطابق دستور جراح باشد. معمولاً در روزهای ابتدایی نباید برس مسواک مستقیماً روی ناحیه جراحی یا بخیهها کشیده شود. سایر دندانها را میتوان با دقت و فشار کم تمیز کرد تا تجمع پلاک در دهان کاهش پیدا کند.
- مسواک نرم انتخاب کنید
یک مسواک با برس نرم، گزینه مناسبتری برای تمیز کردن دندانها در دوران نقاهت است. هنگام مسواک زدن، حرکات آرام داشته باشید و از تماس مستقیم برس با محل پیوند خودداری کنید.
- محلول شستوشوی دهان را طبق دستور استفاده کنید
- اگر جراح برای شما دهانشویه یا محلول خاصی تجویز کرده است، آن را طبق دستور مصرف کنید. در این دوره از شستوشوی شدید دهان و تف کردن با فشار خودداری کنید؛ زیرا ایجاد فشار در دهان میتواند محل جراحی را تحریک کند.
- نخ دندان را به محل جراحی نزدیک نکنید
در صورت اجازه پزشک، تمیز کردن فاصله بین دندانهایی که خارج از محدوده جراحی قرار دارند میتواند ادامه پیدا کند. اما نخ دندان نباید وارد ناحیه پیوندشده یا اطراف بخیهها شود، مگر اینکه جراح انجام آن را مجاز بداند.
- درباره مسواک برقی از جراح سؤال کنید
حرکت و لرزش مسواک برقی ممکن است در روزهای ابتدایی برای محل جراحی مناسب نباشد. بنابراین تا زمانی که جراح اجازه نداده است، بهتر است برای تمیز کردن ناحیه نزدیک به پیوند از آن استفاده نکنید.
نکته مهم: دستورالعمل بهداشت دهان بعد از پیوند استخوان برای همه بیماران یکسان نیست. محل پیوند، نوع جراحی، وجود بخیه یا پانسمان و همزمانی پیوند با ایمپلنت میتواند روی برنامه مراقبتی تأثیر بگذارد؛ بنابراین توصیه اختصاصی جراح شما اولویت دارد.
چه زمانی بعد از پیوند استخوان باید به جراح مراجعه کرد؟
دوره بهبودی پیوند استخوان نیازمند پیگیری است تا جراح بتواند وضعیت محل درمان را در زمان مناسب بررسی کند. مراجعههای تعیینشده فقط برای بررسی ظاهر زخم نیستند؛ بلکه روند ترمیم بافت و استخوان و آمادگی فک برای ادامه مراحل درمان نیز ارزیابی میشود.
در جلسات معاینه، پزشک بر اساس شرایط بیمار بررسی میکند که روند بهبودی مطابق انتظار پیش میرود یا به مراقبت یا درمان بیشتری نیاز است. در صورت لزوم ممکن است معاینههای تکمیلی یا تصویربرداری برای ارزیابی وضعیت استخوان انجام شود.
همچنین اگر علائمی مانند افزایش درد پس از گذشت چند روز، تورم شدید یا رو به افزایش، خونریزی غیرعادی، تب، ترشح از محل جراحی، بوی نامطبوع مداوم یا باز شدن محل درمان ایجاد شد، بهتر است منتظر نوبت بعدی نمانید و با جراح یا دندانپزشک خود تماس بگیرید.
زمان لازم برای ترمیم نیز در همه افراد یکسان نیست و به عواملی مانند میزان و محل پیوند، وضعیت استخوان، روش جراحی و شرایط عمومی بیمار بستگی دارد. بنابراین تصمیمگیری درباره زمان انجام مرحله بعدی ایمپلنت باید پس از بررسی وضعیت استخوان توسط پزشک انجام شود.
در کلینیک دندانپزشکی تیدنتا در پاسداران تهران نیز وضعیت هر بیمار بر اساس شرایط درمان و روند بهبودی او بررسی میشود تا مراحل بعدی درمان با ارزیابی مناسب ادامه پیدا کند.
جمعبندی مراقبت های بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت
رعایت مراقبت های بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت بخش مهمی از دوره نقاهت و روند ترمیم استخوان فک است. محافظت از محل جراحی، رعایت بهداشت دهان طبق دستور جراح، انتخاب غذاهای مناسب، مصرف صحیح داروهای تجویزشده و پرهیز از فعالیتهایی که به ناحیه درمان فشار وارد میکنند، میتواند به طی شدن مناسبتر دوران بهبودی کمک کند. با توجه به اینکه نوع پیوند و شرایط هر بیمار متفاوت است، دستورالعمل جراح باید اولویت اصلی در دوران نقاهت باشد.
اگر پس از جراحی با خونریزی شدید یا مداوم، درد شدید یا رو به افزایش، تورم غیرطبیعی، تب، ترشح غیرمعمول، بوی نامطبوع مداوم یا باز شدن محل جراحی مواجه شدید، بهتر است برای بررسی وضعیت خود با جراح یا دندانپزشک تماس بگیرید. همچنین مراجعههای تعیینشده پس از جراحی به پزشک کمک میکند روند ترمیم محل پیوند را بررسی کرده و درباره ادامه مراحل درمان تصمیمگیری کند.
پیوند استخوان برای ایمپلنت در کلینیک تیدنتا
اگر برای بررسی وضعیت استخوان فک و امکان انجام ایمپلنت در تهران و پاسداران به دنبال بهترین کلینیک دندانپزشکی در تهران هستید، کلینیک تیدنتا در پاسداران میتواند وضعیت استخوان، لثه و شرایط دهان و دندان شما را ارزیابی کند. پیش از تصمیمگیری درباره پیوند استخوان، بررسی میزان تحلیل استخوان، محل موردنظر برای کاشت ایمپلنت و شرایط بافتهای اطراف اهمیت دارد.
پس از معاینه و بررسیهای لازم، در صورت نیاز به پیوند استخوان، روش مناسب با توجه به شرایط بیمار تعیین میشود. همچنین درباره مراقبت های بعد از پیوند استخوان فک، تغذیه، بهداشت دهان، فعالیتهای مجاز و زمان مراجعه بعدی، توصیههای لازم در اختیار بیمار قرار میگیرد.
پیوند استخوان فک و آمادهسازی برای ایمپلنت در پاسداران
پیوند استخوان میتواند یکی از مراحل آمادهسازی فک برای کاشت ایمپلنت در بیمارانی باشد که حجم یا تراکم استخوان آنها برای درمان ایمپلنت کافی نیست. زمان انجام مرحله بعدی درمان نیز به میزان ترمیم و وضعیت استخوان بستگی دارد و پس از بررسیهای لازم توسط پزشک مشخص میشود.
کلینیک تیدنتا در پاسداران تهران، ارزیابی شرایط بیمار، بررسی وضعیت استخوان و برنامهریزی مراحل درمان پیش از تصمیمگیری درباره پیوند استخوان و ایمپلنت انجام میشود. دکتر علیرضا تسلیمی و دکتر حدیث یگانهفرد نیز به عنوان بهترین دندانپزشک در تهران پاسداران با بررسی شرایط هر بیمار میتوانند درباره نیاز به درمان، روند انجام آن و مراقبتهای لازم پس از جراحی راهنمایی ارائه کنند.
اگر درباره پیوند استخوان فک برای ایمپلنت، مراقبت های بعد از پیوند استخوان در ایمپلنت یا مدت زمان بهبودی سؤال دارید، برای ارزیابی دقیق شرایط خود میتوانید به کلینیک تیدنتا در پاسداران مراجعه کنید.
آدرس مطب: پاسداران، خ گل نبی، پلاک ۴۰(ساختمان الماس)،بلوک غربی، طبقه اول، واحد ۱۰۶
تماس: 02126700890
سوالات متداول (FAQ)
زمان لازم برای ترمیم و آماده شدن استخوان برای کاشت ایمپلنت در همه بیماران یکسان نیست. عواملی مانند محل و میزان پیوند، نوع ماده مورد استفاده، وضعیت استخوان فک و شرایط ترمیم فرد میتوانند بر این زمان تأثیر بگذارند. در برخی موارد ممکن است پیوند استخوان با ایمپلنت همزمان انجام شود و در موارد دیگر، لازم است تا تکمیل روند ترمیم استخوان صبر کرد.
به همین دلیل، زمان دقیق انجام ایمپلنت باید پس از معاینه و بررسی وضعیت استخوان توسط جراح مشخص شود و نمیتوان یک بازه زمانی ثابت را برای همه افراد در نظر گرفت.
استفاده از دهانشویه بعد از پیوند استخوان باید طبق دستور جراح انجام شود؛ زیرا زمان شروع و نوع محلول مناسب به شرایط جراحی بستگی دارد. در صورت تجویز دهانشویه، آن را بدون ایجاد فشار و غرغره شدید در دهان استفاده کنید و محل جراحی را دستکاری نکنید. از شستوشوی شدید دهان یا تف کردن با فشار، بهویژه در روزهای ابتدایی، خودداری کنید تا محل پیوند تحریک نشود.
مقداری درد، حساسیت یا احساس ناراحتی پس از جراحی میتواند در روزهای ابتدایی طبیعی باشد و معمولاً با داروهای تجویزشده توسط جراح قابل کنترل است. شدت و مدت درد به نوع و میزان جراحی و شرایط فرد بستگی دارد. اگر درد بهجای کاهش یافتن، شدیدتر شود یا همراه با تورم قابل توجه، تب، ترشح غیرطبیعی یا علائم نگرانکننده دیگری باشد، بهتر است برای بررسی وضعیت محل جراحی با پزشک تماس بگیرید.
بازگشت به رژیم غذایی معمول به نوع جراحی، محل پیوند و روند ترمیم شما بستگی دارد. در روزهای ابتدایی معمولاً غذاهای نرم و با دمای مناسب انتخاب بهتری هستند و باید از خوراکیهای سفت، ترد، بسیار داغ یا چسبناک که میتوانند به محل جراحی فشار وارد کنند، دوری کرد. با بهتر شدن شرایط و طبق نظر جراح، میتوان بهتدریج تنوع و بافت غذاها را افزایش داد. تا زمانی که پزشک اجازه نداده است، از جویدن مستقیم غذا روی ناحیه پیوندشده خودداری کنید.
بهتر است در دوره ترمیم پیوند استخوان از مصرف سیگار، قلیان و سایر محصولات دخانی خودداری شود؛ زیرا این مواد میتوانند روند ترمیم بافت و استخوان را تحت تأثیر قرار دهند و احتمال بروز عوارض را افزایش دهند. مصرف الکل نیز، بهویژه در صورت استفاده از برخی داروهای تجویزشده، میتواند مناسب نباشد. مدت زمان پرهیز از دخانیات و الکل به نوع جراحی و شرایط بیمار بستگی دارد؛ بنابراین زمان بازگشت به مصرف باید با تأیید جراح تعیین شود.


بدون نظر